Nga Shendi Veli
Futet mes mikrofonit të një televizioni lokal dhe burrit që po bëhet gati të intervistohet. “Jam student i mjekësisë”, thotë ai. Pastaj vazhdon: “Me gjithçka që kanë bërë, na e kanë hequr frikën!”. Pas shallit që i mbulon fytyrën, duket se është rreth 20-vjeç.
Janë fjalët e para të një dite të re revolte në Tiranë, e pesta që kur studentët morën drejtimin e protestave në shesh dhe, sipas një perceptimi të përhapur, më e ashpra deri tani. Në mëngjes, ndërsa njerëzit mbërrijnë një nga një para Ministrisë së Arsimit, gjithçka duket si një e shtunë e zakonshme: trafik i lehtë, dyqane të hapura dhe kafenetë e famshme të Tiranës të mbushura me njerëz.
Por dy detaje e prishin këtë normalitet. Semaforët janë të gjithë jashtë funksionit dhe shumë kalimtarë mbajnë maska kirurgjikale në fytyrë. Këto të fundit janë një mbrojtje e improvizuar për qytetarët që presin të përballen me gazin lotsjellës.
Ndërkaq, semaforët e prishur janë një nga gjurmët e katër ditëve të përplasjeve mes protestuesve dhe policisë. Nuk është bërë ende ora 13:00 kur gazi lotsjellës nis të djegë fytin në rrugën e Durrësit, pranë ministrisë, ku tashmë janë mbledhur mijëra njerëz.
Këtë herë, në shesh nuk janë vetëm të rinjtë. Protestës i janë bashkuar edhe qytetarë të moshave të ndryshme. Një varg koshash mbeturinash të djegur, vendoset si vijë ndarëse mes protestuesve dhe forcave të policisë, të rreshtuara me pajisjet e ndërhyrjes për trazirat.
Disa gurë fluturojnë drejt efektivëve, ndërsa turma brohoret: “Revolucion! Revolucion!”. Përgjigjja e policisë vjen shpejt, me një breshëri bombolash gazi lotsjellës dhe granatash zhurmuese.
e gomës. Disa të rinj plagosen në këmbë, në brinjë dhe në fytyrë. Turma reziston, duke u përpjekur të mbrohet nga gazi, por më pas largohet gradualisht nga ministria dhe rigrupohet pranë sheshit qendror.
Rreth orës 14:00, protestuesit mblidhen në Bulevardin “Dëshmorët e Kombit”, rruga e gjerë ku ndodhet Kryeministria, në godinën me arkitekturë racionaliste të projektuar nga arkitekti italian Gherardo Bosio. Përplasjet me policinë do të vazhdojnë këtu deri në muzg.
Gjatë pasdites, bulevardi mbulohet nga gurët, aq sa duket sikur mbi asfalt është shtruar një dysheme e dytë. Dy automjete të policisë dhe një makinë Volvo blu marrin flakë. Nga turma hidhen bomba molotov, fishekzjarrë dhe gurë.
Disa herë policia detyrohet të tërhiqet, jo vetëm për shkak të sendeve që hidhen drejt saj, por edhe për t’u furnizuar sërish me gaz lotsjellës. Përdoret një sasi aq e madhe, sa furnizimet nuk arrijnë të përballojnë ritmin e konsumit.
“Ditën e parë nuk mendoja se do të kishte një represion të tillë. Thitha gazin dhe u ndjeva shumë keq. Prandaj, më pas mora këtë”, tregon Jesmina Sengla, duke treguar maskën kundër gazit që mban të ulur në mjekër.
Ajo është 24 vjeçe, studion Shkenca Politike dhe ka marrë pjesë që nga fillimi në “Revolucionin e Flamingove”, lëvizjen që për katër muaj protestoi në mënyrë paqësore në sheshin e Tiranës, duke kërkuar dorëheqjen e qeverisë dhe ndalimin e asaj që protestuesit e konsiderojnë shitje të pasurive natyrore të vendit.
“Në Shqipëri, lufta civile e vitit 1997 ka lënë një traumë të thellë lidhur me protestat e dhunshme, veçanërisht te njerëzit mbi 45 vjeç. Të rinjtë që janë sot në shesh, përkundrazi, kanë pak vetëdije historike për atë periudhë.
Në njëfarë mënyre, kjo i mbron nga ajo traumë dhe u jep më shumë liri për ta shprehur protestën. Ata po ndikojnë edhe në perceptimin e të rriturve, të cilët shohin tek ata fëmijët dhe nipërit e mbesat e tyre dhe, përballë brutalitetit të policisë, nuk mund të mos solidarizohen me ta”, shpjegon Jesmina.
“Besoj se kjo protestë ka diçka emancipuese”, shton ajo. Me rënien e muzgut, nga bulevardi i dëmtuar rëndë prej përplasjeve ngrihet sërish e njëjta thirrje: “Rama, jep dorëheqjen!”. Në mbrëmje, policia rimerr kontrollin e bulevardit, por përplasjet vazhdojnë në mënyrë sporadike në rrugët anësore të kryeqytetit.
Nisin edhe operacionet për kapjen e protestuesve. Në sheshin “Skënderbej”, automjetet e policisë qarkullojnë vazhdimisht në përpjekje për të identifikuar dhe ndaluar pjesëmarrësit në protestë.
Në orën shtatë të mëngjesit, kryeministri Edi Rama kishte publikuar një videomesazh, duke treguar se qëndronte i palëkundur në qëndrimin e tij. Që nga ai moment, gjatë gjithë ditës, ai nuk reagoi më.
Disa figura politike të vendit, mes tyre edhe ish-përfaqësues të partisë së tij, e ftojnë kryeministrin t’i marrë seriozisht kërkesat e protestuesve, përpara se të jetë tepër vonë. Drejtori i Përgjithshëm i Policisë nga ana tjetër, mbron veprimet e efektivëve, duke deklaruar se ata kanë zbatuar udhëzimet për menaxhimin e rendit publik që përdoren edhe në vendet e tjera evropiane.
Dhe në fund të fundit, nuk e ka krejtësisht gabim. Të paktën në këtë drejtim, Shqipëria duket se është integruar plotësisht në Evropë. Në mbrëmje, për të mbikëqyrur rrugët e kryeqytetit, angazhohen edhe forcat speciale antiterror RENEA, një zhvillim i pazakontë në historinë e vendit.
Marrë nga Il Manifesto
