Në një fjalim të ashpër që ka ndezur një stuhi polemikash në mbarë Bashkimin Europian, eurodeputetja greke e ekstremit të djathtë Afroditi Latinopoulou kërkoi rikthimin e dënimit me vdekje për trafikantët e emigrantëve, duke akuzuar figura globale si George Soros dhe shtetin e Katarit për përkeqësimin e krizës së emigracionit në Europë. Fjalimi i mbajtur gjatë një seance të tensionuar plenare në Strasburg e ka vënë në qendër të vëmendjes 34-vjeçaren, e cila është udhëheqëse e partisë ultranacionaliste greke “Zëri i Arsyes”, duke ringjallur debatet mbi sigurinë kufitare, të drejtat e njeriut dhe rolin e aktorëve ndërkombëtarë në çështjen e emigracionit.
Latinopoulou, anëtare e grupimit “Patriotët për Europën” dhe kritike e zëshme e politikave të BE-së për emigracionin, e paraqiti argumentin e saj si një thirrje të dëshpëruar ndaj asaj që e quajti “luftë e pastër hibride”. “Trafikimi i emigrantëve nuk është thjesht një krim,” deklaroi ajo, ndërsa ngrinte zërin mbi murmuritjet kundërshtuese. “Është luftë e pastër hibride, dhe ne vazhdojmë të refuzojmë ta kuptojmë.” Ajo akuzoi BE-në se është “pas këtyre zhvillimeve”, duke kërkuar që Europol të transformohet nga një “vëzhgues i thjeshtë” në një “ndjekës të pamëshirshëm” të trafikantëve dhe emigrantëve të paligjshëm.
Fjalimi mori një kthesë veçanërisht të debatueshme kur Latinopoulou implikoi figura dhe entitete të profilit të lartë në krizë. Në një moment, ajo pohoi: “Qeveritë marrin fonde nga miliarderë të korruptuar si Sorosi dhe shumë të tjerë,” duke nënkuptuar se filantropi George Soros dhe individë të pasur kontribuojnë në financimin ose ndikimin e flukseve migratore. Ajo përmendi gjithashtu Katarin, megjithëse jo drejtpërdrejt në kontekstin e financimit, si pjesë e një kritike më të gjerë ndaj ndikimeve të jashtme në politikën europiane të emigracionit.
Propozimi i saj më provokues erdhi drejt fundit të fjalimit: rikthimi i dënimit me vdekje për trafikantët. “Sa për trafikantët, rikthimi i dënimit me vdekje. Është e vetmja gjë që ata kuptojnë,” deklaroi ajo, një qëndrim që ka nxitur menjëherë dënimin nga organizatat e të drejtave të njeriut dhe eurodeputetë të tjerë. Amnesty International e quajti thirrjen “një rikthim barbar”, duke kujtuar se BE-ja dhe shtetet anëtare janë të detyruara nga Protokolli 13 i Konventës Europiane për të Drejtat e Njeriut, i cili ndalon dënimin me vdekje në çdo rrethanë.
Koha kur u mbajt fjalimi është domethënëse: vetëm disa ditë pas mbytjes tragjike së një anijeje pranë Kretës, që mori 28 jetë, përfshirë fëmijë, dhe në mes të një fluksi të madh të mbërritjeve të emigrantëve në Mesdhe. Greqia, si shtet në vijën e parë, i ka parë ishujt e saj si Lesbos dhe Kios të tejmbushen, dhe pakënaqësia publike është rritur. Retorika e Latinopoulou-s e shfrytëzon këtë pakënaqësi, megjithëse zgjidhjet e saj janë ligjërisht dhe praktikisht të pamundura brenda kuadrit të BE-së.
Rritja e fluksit të imigrantëve në Kretë
Rritja e fluksit të imigrantëve në Kretë ka qenë dramatike, me shifrat zyrtare që tregojnë një rritje gati 250% në vitin 2025 krahasuar me një vit më parë. Vetëm pak javë pasi arriti në 13,900 mbërritje, Kreta regjistroi 17,650 ulje në vitin 2025, duke e vendosur ishullin në një itinerar të ri migrator në Mesdhe. Ky përshkallëzim vjen pas incidentit tragjik të 12 nëntorit 2025, kur një anije me emigrantë u përmbys pranë ishullit Gavdos, në jug të Kretës, duke shkaktuar vdekjen e tre personave, përfshirë një fëmijë. Operacionet e kërkim-shpëtimit vazhduan për udhëtarë të mundshëm të zhdukur, dhe një tjetër varkë me 28 emigrantë mbërriti në bregun jugor të ishullit pak më pas. Këto ngjarje kanë intensifikuar debatin brenda BE-së për politikën e emigracionit dhe sigurinë kufitare.
Thirrja e Latinopoulou-s për masa drastike duhet kuptuar në këtë kontekst të rritjes së fluksit dhe kostos njerëzore që ato mbartin. Ndërsa propozimi i saj për dënimin me vdekje është kontrovers dhe i pamundur ligjërisht, shqetësimi i saj i nënkuptuar për përmasat e operacioneve të trafikimit dhe ndikimin e tyre në ishujt grekë gjen jehonë te shumë persona. Trafikantët shpesh u kërkojnë emigrantëve mijëra dollarë për person, me tarifa që variojnë nga 2000 deri në 2500 euro, duke shfrytëzuar individë të dëshpëruar që kërkojnë siguri ose mundësi më të mira. Ky fitim i madh ushqen një industri të tërë që Latinopoulou argumenton se BE-ja po dështon ta luftojë në mënyrë efikase.
Mbështetësit në rrjetet sociale janë rreshtuar pas saj, me hashtagun #LatinopoulouSpeaks që u bë trend nëpër Europë. “Më në fund, dikush thotë atë që të gjithë mendojmë,” shkroi një përdorues nga Athina, ndërsa një tjetër nga Varshava e lavdëroi për “zbulimin e së vërtetës rreth Sorosit dhe Katarit.” Por kritikët, përfshirë eurodeputetë nga grupet e të Gjelbërve dhe Socialistëve, e kanë akuzuar atë për nxitje të ksenofobisë dhe dezinformimit. Eurodeputetja franceze Manon Aubry iu kundërpërgjigj gjatë seancës: “Kjo nuk është politikë, por helm. Dënimi me vdekje për trafikantët nuk do të shpëtojë jetë; do t’i shndërrojë ata në martirë.”
Ndërsa Parlamenti Europian përballet me këto çështje përçarëse, ndërhyrja e Latinopoulou-s nxjerr në pah ndarjet e thella brenda BE-së mbi emigracionin. Ndaj, megjithëse thirrja e saj për dënimin me vdekje ka pak gjasa të fitojë mbështetje, ajo ia ka dalë të amplifikojë zërin e saj dhe zhgënjimet e atyre që mendojnë se reagimi i BE-së është i pamjaftueshëm. Nëse kjo do të ndryshojë politikat, mbetet e dyshimtë, por debati që ka ndezur ka të ngjarë të vazhdojë teksa Europa përballet me një nga sfidat më të mëdha të kohës.
Marrë nga Greek City Times
