Më 1 gusht pritej që në Gjadër të Shqipërisë të hapej qendra për pritjen e strehimit të migrantëve, që shpëtohen në det, por kjo qendër nuk pritet të jetë funksionale edhe për disa javë. Gjithashtu ende nuk ka një datë të re për hapjen e kampeve në portin e Shëngjinit dhe në Gjadër të Lezhës. Pritshmëritë më herët ishin për t’i kthyer funksionale këto vendqëndrime për emigrantët e kapur në det deri në pranverë.
Ndërsa BBC i ka kushtuar gjithashtu një artikull kësaj marrëveshje dypalëshe mes Shqipërisë dhe Italisë duke dhënë detaje se qendrat priten të strehojnë deri në 3000 emigrantë në muaj. Ky projekt, vlerëson gjiganti mediatik BBC, synon të përballojë sfidën e migracionit të parregullt. “Këto struktura do të menaxhohen tërësisht nga qeveria italiane, e cila ka financuar ndërtimin e tyre. Migrantët që do të strehohen në këto dy kampe do të jenë ata që do të kapen në ujërat ndërkombëtarë, përjashto gratë, fëmijët dhe ata që konsiderohen të pambrojtur.
Pasi të mbërrijnë në këto qendra, migrantët do të kenë mundësi të kërkojnë azil në Itali. Nëse do t’iu refuzohet, ata do të dërgohen përsëri në vendet e sigurta për t’u kthyer, shkruhet në artikull.
“Në këto qendra do të zbatohet legjislacioni italian dhe europian. Është si të kesh një qendër në Itali, por në Shqipëri”, tha Fabrizio Buçi, ambasadori i Italisë në Shqipëri për BBC.
Ndërkohë marrëveshja e nënshkruar nga kryeministrja italiane, Meloni dhe kryeministri Edi Rama parashikohet të zgjas 5 vjet, dhe nëse rezulton e suksesshme do të vijojë më tej.
Giorgia Meloni, kryeministrja italiane, kandidoi për postin duke premtuar se do të shtypte fort emigracionin dhe plani i Shqipërisë është bërë një parim kyç i kësaj. Çmimi i lartë, i vlerësuar në mbi 650 milionë euro (547 £), është një nga kritikat e ngritura nga politikanët e opozitës italiane dhe grupet e të drejtave të njeriut. Gjithashtu Fabrizio Bucci, ambasadori italian në Tiranë, nuk është dakord.
“Është një nga elementët që migrantët dhe kontrabandistët duhet të marrin parasysh. Çfarë kemi për të humbur? Ne jemi përpjekur të rishpërndajmë emigrantët në të gjithë BE-në dhe nuk ka funksionuar. Pra, pse të mos përpiqeni të hartoni një rrugë të re?” tha ai.
Ai i referohet atij si një eksperiment që, nëse është i suksesshëm, mund të përsëritet. Në të vërtetë, 15 anëtarë të BE-së, të udhëhequr nga Danimarka, kohët e fundit i shkruan një letër të hapur Komisionit Evropian duke mbështetur dhënien e emigracionit. Sir Keir Starmer vlerësoi marrëveshjen Itali-Shqipëri pas takimit me të dy kryeministrat.
Ai ka bërë krahasimin me planin e qeverisë së mëparshme konservatore për të deportuar azilkërkuesit e dështuar nga Mbretëria e Bashkuar në Ruanda i braktisur nga zoti Starmer. Por marrëveshjet janë dukshëm të ndryshme.
Ndërsa Ruanda do të kishte menaxhuar kërkesat dhe qendrat për azil sipas marrëveshjes së saj, duke u dhënë azil kërkuesve të suksesshëm atje dhe duke deportuar të dështuarit në vendet e treta që konsiderohen të sigurta nga qeveria e Ruandës, marrëveshja me Shqipërinë do të jetë nën juridiksionin italian.
“Ne u siguruam që legjislacioni shqiptar të ishte tashmë në përputhje të plotë me ligjet e BE-së dhe ato ndërkombëtare”, tha ambasadori Bucci.
Për Shqipërinë, shpërblimi është një nxitje për imazhin e saj teksa negocion anëtarësimin në Bashkimin Evropian. Por Vladimir Karaj, një gazetar nga Tirana në Rrjetin Ballkanik të Gazetarisë Hulumtuese, tha se ishte një surprizë e plotë kur u njoftua nga kryeministri Edi Rama. Përpara se të lidhej marrëveshja e Ruandës, kishte raporte se Britania po synonte një marrëveshje me Shqipërinë, të cilën Rama e rrëzoi me forcë.
“Ai pretendoi se ishte rreptësisht kundër këtij lloj trajtimi për refugjatët. Pra, kur Shqipëria arriti marrëveshjen me Italinë, pati spekulime të mëdha mbi atë që Rama po fitonte personalisht”, tha ai.
Karaj thotë se nuk ka “armë duhanpirëse, narrativa e qeverisë është se Italia është miku ynë më i mirë dhe pranoi shqiptarët kur diktatura jonë ra në vitet 1990.”
Marrëveshja, tha Karaj, është pritur vetëm me protesta jetëshkurtra nga disa që pretendojnë se ajo kishte për qëllim zëvendësimin e shqiptarëve me të huaj, ose dhënien e territorit Italisë. Ai dyshon se vendet e tjera mund të trokasin tani në derën e Shqipërisë.
“Shqipëria ka nevojë për mbështetjen që mund të marrë nga perëndimi. Nëse qeveritë perëndimore si Britania e Madhe apo Gjermania e shohin se kjo është një zgjidhje, nuk mendoj se fjalët e Ramës për të qenë vetëm për Italinë do të jenë aq të lehta për t’u shitur,” tha Kraja.
