Në orën dy të natës të së dielës, më 29 mars, rikthehet ora verore. Akrepat zhvendosen një orë përpara dhe nuk do të kthehen pas deri të dielën, më 25 tetor por mund të ndodhë që të mos kthehen më fare. Nëse jo këtë vit, në një nga vitet e ardhshme, pasi për herë të parë propozimi për vendosjen e orës verore të përhershme ka hyrë në një proces të strukturuar parlamentar.
Deri më 30 qershor janë planifikuar dëgjesa në Komisionin e Veprimtarive Prodhuese, Tregtisë dhe Turizmit në Dhomën e Deputetëve, i cili ka miratuar nisjen e një hetimi njohës “mbi ndikimin e orës verore të përhershme në territorin kombëtar: efektet dhe pasojat në sektorë të ndryshëm”. Propozimi ishte paraqitur në nëntor 2025, me nismën e Shoqatës Italiane të Mjekësisë Ambientale, Consumerismo No profit dhe deputetit të Lega-s, Andrea Barabotti.
Çfarë po shqyrtohet
Ora verore është një konvencion i vendosur më shumë se një shekull më parë, kryesisht për kursimin e energjisë. Drita e diellit që zgjat më shumë pasdite dhe në mbrëmje lejon përdorimin më të vogël të energjisë elektrike në pranverë dhe verë. Italia vazhdon ta përdorë për këtë arsye.
Megjithatë, ka studime që thonë se ndryshimi i orës nuk sjell përfitime reale ekonomike dhe ndikon kryesisht në jetën dhe zakonet e njerëzve.
Hetimi synon të kuptojë çfarë do të sillte adoptimi i një ore të vetme gjatë gjithë vitit. Do të analizohen aspektet që lidhen me shëndetin dhe produktivitetin, kursimin e energjisë dhe organizimin shoqëror. Do të dëgjohen institucione të pavarura, shoqata të sektorëve të ndryshëm, përfaqësues evropianë dhe organizata ndërkombëtare.
Çfarë ka ndodhur në Europë
Në vitin 2018, Parlamenti Europian i kërkoi Komisionit të vlerësonte direktivën për orën verore. U miratua një rezolutë që shprehte preferencën për orën dimërore (ora standarde).
Në verën pasuese, Komisioni organizoi një konsultim publik: mbi 4.5 milionë përgjigje, ku 84% ishin kundër ndryshimit të orës dy herë në vit.
Në vitin 2019, u la në dorë të shteteve anëtare të vendosnin vetë, por vendimi përfundimtar nuk u mor kurrë për shkak të mungesës së dakordësisë në Këshillin Europian dhe më pas pandemisë që e vonoi procesin.
Të dhënat
Nga viti 2004 deri në 2025, kursimi i energjisë elektrike në Itali falë orës verore ka qenë mbi 12 miliardë kWh, duke sjellë një kursim ekonomik prej rreth 2.3 miliardë euro për qytetarët.
Sipas propozuesve, ora verore ka ulur gjithashtu emetimet e CO? me 160,000–200,000 tonë në vit, që korrespondon me mbjelljen e 2 deri në 6 milionë pemëve.
Nëse do të mbahej gjatë gjithë vitit, vlerësohet një kursim vjetor prej rreth 720 milionë kWh dhe rreth 180 milionë euro më pak në fatura.
Përfitimet dhe kritikat
Ndër efektet pozitive të përmendura janë:
rritja e konsumit në tregti dhe restorante
zgjatja e sezonit turistik
përmirësimi i sigurisë publike
përfitime në shëndet, pasi ndryshimi i orës dimërore ndikon negativisht në ritmet biologjike
Në fakt, në javën pas kalimit në orën dimërore është vënë re rritje e aksidenteve rrugore, për shkak të çrregullimit të ritmit të gjumit dhe përqendrimit.
Propozimi spanjoll
“Ndryshimi i orës dy herë në vit nuk ka më kuptim.”
Kështu është shprehur kryeministri spanjoll Pedro Sánchez, i cili ka kërkuar që BE të eliminojë këtë praktikë deri në vitin 2026.
Ai ka theksuar se:
shumica e qytetarëve europianë janë kundër ndryshimit të orës
kursimi i energjisë është minimal
ndikimi në shëndet dhe në jetën e përditshme është negativ
Problemi kryesor mbetet mungesa e dakordësisë mes vendeve.
Pse nuk është e njëjtë për të gjithë Europën
Vendet e jugut përfitojnë më shumë nga ora verore, sepse zgjatja e dritës në mbrëmje ka ndikim më të madh.
Ndërsa në vendet e veriut:
verat kanë ditë shumë të gjata natyrshëm
dimrat shumë të shkurtër në dritë
kursimi i energjisë është më i vogël
Në fund, ajo që pritet është një vendim që balancon tre gjëra: energjinë, shëndetin dhe mënyrën si jetojmë çdo ditë.
Marrë nga Syri.net
