Shuma totale e investimeve nga firmat e kapitalit sipërmarrës (VC) në bizneset evropiane ra gjatë vitit 2024, sipas një raporti vjetor të publikuar nga PitchBook. Rënia vjen në një periudhë sfidash për tregjet financiare, edhe pse vlera e marrëveshjeve individuale u rrit, duke sugjeruar ndryshime në strategjitë e investitorëve.
Sipas raportit, numri i përgjithshëm i marrëveshjeve ra ndjeshëm nga 11,408 në vitin 2023 në 9,600 në vitin 2024. Ky ulje rezultoi në një nivel të përgjithshëm më të ulët të investimeve, edhe pse tendenca e rritjes së vlerës së marrëveshjeve individuale nënvizoi një përqendrim në projekte më të mëdha dhe me më shumë potencial.
Një faktor kyç në ekonominë evropiane gjatë 2024 ishte rritja e dobët e Produktit të Brendshëm Bruto (PBB). Banka Qendrore Evropiane (BQE) ndërhyri me katër ulje të normave të interesit për të lehtësuar ngadalësimin e inflacionit, një masë që pritet të ndihmojë më tej tregun e kapitalit gjatë vitit 2025.
Në Mbretërinë e Bashkuar, Banka e Anglisë ndërmori hapa të ngjashëm duke ulur normën bazë dy herë gjatë vitit. Këto masa synonin të lehtësonin kushtet fiskale dhe të stimulojnë investimet.
Rritja e Inteligjencës Artificiale
Një nga tendencat më të mëdha të vitit ishte përparimi i investimeve në inteligjencën artificiale (AI). Firma britanike e AI, GreenScale, siguroi marrëveshjen më të madhe të vitit, duke mbyllur një investim me vlerë 1.198 miliardë euro.
Në tremujorin e fundit të vitit, dy firma të tjera, Poolside nga Franca dhe Lighthouse nga Mbretëria e Bashkuar, arritën marrëveshje me vlerë përkatësisht 450 milionë euro dhe 344.7 milionë euro.
“Ishte pak befasi që gjashtë nga 10 marrëveshjet më të mira në Evropë në 2024 erdhën nga kompanitë e AI,” tha PitchBook. “Rritja e AI nuk është diçka që kemi parë që nga ngritja e internetit, me të gjithë industrinë e teknologjisë të përqendruar në këtë kategori.”
Në vitin 2024, investimet në sektorin e AI arritën 14.6 miliardë euro, që përfaqëson një të katërtën e të gjithë investimeve evropiane. Mbretëria e Bashkuar udhëhoqi tregun evropian të AI, e ndjekur nga Franca dhe Gjermania.
Vertikalet Kryesore të Investimeve
Raporti theksoi gjithashtu rritjen e sektorëve si shkencat e jetës, onkologjia, teknologjia e lëvizshmërisë dhe teknologjia ushqimore. Ndërkohë, investimet në teknologjinë e pastër dhe fintech pësuan rënie me përkatësisht 26.5% dhe 19.8%, megjithatë mbetën ndër pesë sektorët kryesorë për nga vlera totale e marrëveshjeve.
Mbledhja e Fondeve
Kapitali i mbledhur nga fondet evropiane të VC mbeti pothuajse i pandryshuar, duke arritur në 20.5 miliardë euro. Rritja e fondeve të mëdha ndihmoi të ruhej ky nivel, edhe pse numri i mbylljeve individuale u ul.
Madhësia mesatare e fondeve në Evropë arriti një rekord të ri prej 71.3 milionë euro. Fondet kryesore përfshinin Index Ventures Growth VII të Mbretërisë së Bashkuar me 1.4 miliardë euro dhe Fondi VII i Forbion Ventures të Holandës me 890 milionë euro.
Mbretëria e Bashkuar mbeti lider në mbledhjen e fondeve, e ndjekur nga Franca dhe rajoni DACH (Gjermania, Austria dhe Zvicra).
Daljet dhe Perspektiva për të Ardhmen
Një shenjë pozitive gjatë vitit ishte rikthimi i daljes nga investitorët përmes IPO-ve ose blerjeve. Ndër daljet më të spikatura ishin IPO-të e firmës spanjolle Puig dhe kompanisë britanike EyeBio.
PitchBook theksoi gjithashtu rritjen e borxhit të sipërmarrjes, i cili u rrit me 27.3%, duke arritur në 17.2 miliardë euro. Kjo metodë financimi ka fituar terren në vitet e fundit, veçanërisht midis kompanive të fazës së rritjes.
Ndërsa raporti parashikon një ngadalësim të mëtejshëm në financimin për vitin 2025, ai sugjeron se tregu do të mbetet i qëndrueshëm, veçanërisht në sektorë të tillë si AI dhe shkencat e jetës.
Marrë nga Euronews.com
