Në qendrën e kryeqytetit britanik, në një prej qyteteve ku vendoset dhe debatohet çdo ditë për fatet e botës, zëri i shqiptarëve u ngrit fort.
Studentë, intelektualë, punëtorë, familje, fëmijë dhe qytetarë shqiptarë u mblodhën në Londër për të protestuar kundër dënimit të katër prej figurave kryesore të Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës: Hashim Thaçi, Kadri Veseli, Jakup Krasniqi dhe Rexhep Selimi.
Mes flamujve kuqezi, pankartave dhe thirrjeve për drejtësi, një slogan përsëritej mbi turmën:
“JO NË EMRIN TIM!”
Ishte një mesazh i drejtpërdrejtë: mos përdorni emrin e popullit të Kosovës për të folur në emër të të gjithë shqiptarëve.
Më 16 shtator 2026, Dhomat e Specializuara të Kosovës në Hagë shpallën aktgjykimin e shkallës së parë ndaj katër ish-drejtuesve të UÇK-së. Hashim Thaçi dhe Jakup Krasniqi u dënuan me nga 25 vjet burg, Kadri Veseli me 18 vjet dhe Rexhep Selimi me 13 vjet — gjithsej 81 vjet burgim. Gjykata i shpalli fajtorë për krime lufte që lidhen me ndalime arbitrare, trajtim mizor, torturë dhe vrasje. Të katër u shpallën të pafajshëm për gjashtë akuzat për krime kundër njerëzimit. Aktgjykimi nuk është ende i formës së prerë.
Por për shumë prej protestuesve në Londër, çështja nuk mbaron me leximin e një vendimi.
Përkundrazi, aty fillon pyetja.
Si u ndërtua zinxhiri i përgjegjësisë?
Cilat janë provat që lidhin në mënyrë individuale secilin prej katër të dënuarve me secilën prej veprave për të cilat u shpallën përgjegjës?
Dhe mbi të gjitha:
A duhet të jetë e mundur që përgjegjësia e një drejtuesi të vendoset pa u përcaktuar dhe pa u dënuar autorët fizikë të veprave konkrete?
Kjo nuk është thjesht një pyetje politike.
Është një pyetje juridike që kërkon përgjigje juridike.
“Nëse një lojtar godet kundërshtarin, nuk dënohet trajneri pa u shqyrtuar më parë veprimi i lojtarit”
Ndoshta një nga momentet më domethënëse të protestës ishte ai që erdhi nga dy 13-vjeçarë shqiptarë, futbollistë të ekipit 31 Korriku të Burrelit në Londër.
Ata e shpjeguan çështjen me gjuhën e tyre, atë që njohin më mirë: futbollin.
“Nëse gjatë një ndeshjeje një lojtar godet me grusht kundërshtarin, nuk dënohet trajneri pa u ndëshkuar fare lojtari që e kreu veprimin. Kjo është absurde. Si mund të dënohen drejtuesit e luftës për vrasje, kur nuk dënohet ai që e ka kryer vrasjen?”
Një pyetje e thjeshtë.
Ndoshta tepër e thjeshtë për një çështje kaq komplekse juridike.
Por pikërisht për këtë arsye ajo meriton të dëgjohet.
Sepse në një gjykim për përgjegjësi penale nuk mjafton vetëm pyetja “çfarë ndodhi?”
Duhet të përgjigjesh edhe:
Kush e bëri? Kush urdhëroi? Kush e dinte?
Çfarë prove e lidh secilin person me veprën?
Dhe a është provuar kjo përtej dyshimit të arsyeshëm?
Vetë Dhomat e Specializuara bëjnë të qartë se çështja kundër Thaçit, Veselit, Selimit dhe Krasniqit nuk u bazua thjesht në pretendimin se ata ishin drejtues të UÇK-së. Paneli e ndërtoi përgjegjësinë e tyre përmes koncepteve të përgjegjësisë penale individuale dhe kontributit të tyre të konsiderueshëm në një ndërmarrje të përbashkët kriminale. Në proces dëshmuan 134 dëshmitarë në sallë dhe u administrua një material shumë i gjerë provash.
Pikërisht këtu qëndron debati.
Jo te mohimi i ekzistencës së viktimave. Jo te mohimi i vuajtjeve. Por te standardi me të cilin një individ shpallet penalisht përgjegjës për krime të kryera nga persona të tjerë.
Ky është një debat që duhet të bëhet me dokumente, prova dhe ligj.
Jo me emocione.
Në protestë ishin edhe ata që e kanë jetuar luftën
Mes protestuesve në Londër kishte edhe dy ish-luftëtarë të UÇK-së.
Njëri prej tyre mbante në trup tri plagë të marra gjatë luftës.
Prania e tyre i dha protestës një dimension tjetër.
Ata nuk kishin ardhur të flisnin për luftën nga librat.
Ata e kishin jetuar atë.
Dhe për ta, UÇK-ja nuk ishte thjesht një emër në një dosje gjyqësore.
Ishte një kapitull i jetës së tyre.
Ishte lufta në të cilën kishin hyrë me trupin e tyre.
Ishte liria që ata besojnë se u fitua me sakrificë.
Nga qeveria britanike drejt Trafalgar Square
Protestuesit u mblodhën pranë institucioneve qeveritare britanike dhe më pas marshuan drejt Trafalgar Square, një prej hapësirave më të njohura të Londrës për demonstrata dhe tubime publike.
Për rreth tri orë, thirrjet për drejtësi dhe liri u ndërthurën me emrat e katër ish-drejtuesve të UÇK-së:
“Hashim Thaçi!” “Kadri Veseli!” “Jakup Krasniqi!” “Rexhep Selimi!”
Dhe mbi të gjitha:
“DREJTËSI!” “LIRI!” “JO NË EMRIN TIM!”
Ishte një protestë që nuk u zhvillua në Prishtinë.
U zhvillua në Londër.
Dhe pikërisht kjo e bën mesazhin e saj të veçantë.
Sepse Londra është një qytet ku shqiptarët kanë ndërtuar jetën e tyre, kanë punuar, kanë studiuar dhe kanë rritur fëmijët e tyre.
Por është edhe qyteti ku drejtësia, institucionet dhe respektimi i shtetit të së drejtës janë pjesë e një tradite të gjatë publike.
Prandaj mesazhi i protestuesve ishte i qartë:
Ne kërkojmë drejtësi.
Ne kërkojmë transparencë.
Ne kërkojmë që çdo akuzë të mbështetet në prova.
Dhe kërkojmë që askush të mos flasë në emrin tonë pa na dëgjuar.
Një vendim i shkallës së parë, jo fjala e fundit
Ka edhe një fakt që nuk duhet harruar.
Vendimi i 16 shtatorit është aktgjykim i shkallës së parë. Ai mund të apelohet dhe nuk është ende vendim përfundimtar.
Kjo do të thotë se beteja juridike nuk ka përfunduar.
Dhe nëse mbrojtja beson se gjykata ka gabuar në vlerësimin e provave, në interpretimin e ligjit apo në përcaktimin e përgjegjësisë individuale, vendi ku këto pretendime duhet të provohen është procesi i apelit.
Aty duhet të flasin dosjet. Aty duhet të flasin provat. Aty duhet të flasë ligji.
Protesta e Londrës ishte vetëm fillimi
Tubimi i sotëm nuk u paraqit nga organizatorët si fundi i një beteje.
Përkundrazi.
Ai u përshkrua si fillimi i një serie protestash që pritet të jenë edhe më të mëdha në ditët në vazhdim.
Nëse kjo lëvizje do të zgjerohet, një gjë është e sigurt:
çështja e katër ish-drejtuesve të UÇK-së nuk është mbyllur në ndërgjegjen e një pjese të shqiptarëve.
Dhe nga Londra, në zemër të diplomacisë botërore, u dëgjua sot një mesazh i vetëm:
JO NË EMRIN TIM!
Jo si refuzim i drejtësisë.
Por si kërkesë që drejtësia të jetë e njëjtë për të gjithë. Jo si mohim i viktimave.
Por si kërkesë që çdo përgjegjësi penale të provohet me standardin më të lartë të ligjit.
Jo si harresë e së kaluarës.
Por si kërkesë që historia e një populli të mos shkruhet vetëm nga aktgjykimet, por të ballafaqohet me të gjitha provat, dëshmitë dhe të vërtetat e saj.
Londra foli.
Dhe kësaj here, mesazhi ishte i qartë:
Mos flisni në emrin tonë. Drejtësia nuk ka emër kombi. Nuk ka uniformë. Nuk ka flamur.
Dhe nuk duhet të ketë standard të dyfishtë.
Marrë nga Dosja.al
