Franca është përballur me protesta të dhunshme gjatë muajit tetor, të cilat në disa prej qyteteve kryesore janë shndërruar në përplasje me forcat e rendit, zjarrvënie dhe akte vandalizmi. Nga Parisi në Lion, Marsejë dhe Limoges, trazirat kanë shkaktuar dëme të konsiderueshme materiale, ndërsa janë raportuar automjete dhe ndërtesa të përfshira nga flakët, biznese të plaçkitura dhe rrugë të bllokuara.
Sipas të dhënave të përmendura në material, protestat e 17 tetorit mobilizuan qindra mijëra qytetarë, ndërsa numri i arrestimeve shkoi në mijëra. Një prej incidenteve më të rënda ishte djegia e bashkisë historike në Limoges, ku flakët përfshinë ndërtesën dhe shkaktuan shembjen e një pjese të saj. Situata u përshkallëzua edhe në Lion dhe Marsejë, ku u raportuan dëmtime të objekteve publike dhe ndërhyrje të dhunshme ndaj bizneseve.
Tre grupet që përmenden në analizën e trazirave
Në qendër të debatit për atë që po ndodh në Francë janë tre kategori të ndryshme pjesëmarrësish. Grupi i parë përbëhet nga qytetarë, studentë dhe punonjës që protestojnë për problemet ekonomike, koston e jetesës, kushtet në arsim dhe shërbimet publike. Një tjetër element janë grupet radikale të së majtës, përfshirë militantët e njohur si “Black Bloc”, të cilët akuzohen për organizimin e akteve të dhunshme, ngritjen e barrikadave dhe sulmet ndaj institucioneve e forcave të policisë.
Në debat janë përfshirë gjithashtu pretendime për pjesëmarrjen e grupeve islamiste dhe rrjeteve radikale, megjithëse lidhjet dhe përgjegjësitë e tyre në incidentet konkrete kërkojnë verifikim të mëtejshëm. Pas përshkallëzimit të situatës, autoritetet franceze kanë shtuar masat e sigurisë, duke angazhuar mijëra efektivë policie dhe xhandarmërie në zonat më problematike. Edhe protesta e 24 tetorit u shoqërua me përplasje, përdorim të gazit lotsjellës, barrikada dhe arrestime të tjera.
Presidenti Emmanuel Macron ka dënuar aktet e dhunës dhe shkatërrimit, duke paralajmëruar se personat përgjegjës do të përballen me drejtësinë. Ndërkohë, qeveria është përballur me kritika për mënyrën e menaxhimit të situatës dhe për masat e marra për të parandaluar përshkallëzimin e protestave.
Një tjetër çështje që ka nxitur polemika është mënyra se si mediat kanë pasqyruar protestat. Përshkrimi i demonstratave si kryesisht paqësore është vënë në pikëpyetje nga kritikët, të cilët pretendojnë se ky formulim minimizon shkallën e dhunës dhe dëmeve të shkaktuara në qytetet franceze.
Trazirat kanë shtuar gjithashtu tensionet politike në vend, në një periudhë kur Franca përballet me pakënaqësi sociale dhe përplasje të forta mes forcave politike. Dëmet ekonomike, pasiguria në qytete dhe polarizimi i opinionit publik pritet të ndikojnë edhe në debatin politik përpara zgjedhjeve presidenciale të vitit 2027.
Marrë nga AFP
